Dem partisi Milletvekili Önder

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Sırrı Süreyya Önder’in Siyasi Kariyeri

Sırrı Süreyya Önder, Türk siyasetinde özgün duruşu, barış yanlısı yaklaşımı ve renkli kişiliğiyle tanınan bir isimdi. 1962 yılında Adıyaman’da doğan Önder, siyasi hayatına genç yaşta adım attı ve özellikle sol siyaset, Kürt meselesi ve barış süreçlerinde önemli roller üstlendi. Aşağıda, Önder’in siyasi kariyerinin ana hatları kronolojik olarak özetlenmiştir:

Erken Dönem ve 12 Eylül Etkisi

• 1970’ler-1980’ler: Önder, babasının Türkiye İşçi Partisi’nin (TİP) Adıyaman kurucularından olması nedeniyle erken yaşta sosyalist düşüncelerle tanıştı. Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi’nde kamu yönetimi okurken, 12 Eylül 1980 darbesine karşı protestolara katıldı. Bu nedenle 18 yaşında tutuklandı ve “komünizm propagandası” suçlamasıyla 12 yıl hapis cezasına çarptırıldı. Mamak Cezaevi’nde 7 yıl hapis yattı. Bu dönem, Önder’in siyasi duruşunu şekillendiren önemli bir deneyim oldu.

2000’ler: Sinema ve Siyasi Aktivizm

• 1990’lar-2000’ler: Hapisteki yılların ardından sinema sektörüne yönelen Önder, senarist, yönetmen ve oyuncu olarak adını duyurdu. “Beynelmilel” (2006) ve “O… Çocukları” (2008) gibi filmleriyle toplumsal meseleleri sanat yoluyla işledi. Aynı dönemde köşe yazarlığı yaparak siyasi ve toplumsal konularda görüşlerini kamuoyuyla paylaştı. Bu süreçte, Kürt meselesi ve demokratik haklar konusundaki aktivizmiyle dikkat çekti.
• 2007: Emek, Demokrasi ve Özgürlük Bloku’nun oluşumunda yer aldı ve sol-sosyalist hareketlerle bağlarını güçlendirdi.

2011: Milletvekilliğine İlk Adım

• 2011 Genel Seçimleri: Önder, Barış ve Demokrasi Partisi’nin (BDP) desteğiyle İstanbul’dan bağımsız milletvekili adayı oldu ve 27. Dönem’de TBMM’ye seçildi. Parlamentoda, Kürt meselesi, demokratikleşme ve toplumsal barış konularında aktif bir rol oynadı. Çözüm Süreci’nin başlangıcında önemli bir figür olarak öne çıktı.

Çözüm Süreci ve İmralı Heyetleri

• 2013-2015: Önder, Çözüm Süreci kapsamında BDP/HDP adına İmralı Adası’nda PKK lideri Abdullah Öcalan ile görüşmeler yapan heyetlerde yer aldı. Bu süreçte, hükümet ile Öcalan arasında diyalog kurulmasında kilit bir rol üstlendi. 2013’te Dolmabahçe Mutabakatı’nın açıklanmasında bulunan isimlerden biriydi. Ancak sürecin 2015’te çökmesiyle siyasi baskılarla karşılaştı.

HDP Dönemi ve 7 Haziran-1 Kasım 2015 Seçimleri

• 2014-2015: Önder, Halkların Demokratik Partisi’ne (HDP) katılarak siyasetine bu çatı altında devam etti. 7 Haziran 2015 Genel Seçimleri’nde Ankara’dan milletvekili seçildi ve HDP’nin TBMM’de grup kurmasında önemli bir rol oynadı. Ancak, 1 Kasım 2015’te tekrarlanan seçimlerde milletvekilliğini kaybetti.
• 2016: Çözüm Süreci’ne dair açıklamaları nedeniyle “terör örgütü propagandası” suçlamasıyla hakkında soruşturmalar açıldı. Bu dönemde kısa süreli gözaltılar ve yargılamalarla karşılaştı.

2018 ve Sonrası: Yeniden Milletvekilliği

• 2018 Genel Seçimleri: Önder, HDP’den İstanbul milletvekili seçilerek TBMM’ye geri döndü. Parlamentoda, insan hakları, demokrasi ve toplumsal barış konularında aktif bir şekilde çalıştı.
• 2023 Genel Seçimleri: DEM Parti (eski HDP) listesinden İstanbul milletvekili olarak seçildi. Aynı yıl, TBMM Başkanvekilliği görevine getirildi. Bu görevde, meclis oturumlarını yönetirken sergilediği nezaket ve uzlaştırıcı tavırlarıyla geniş kesimlerden takdir topladı.

Siyasi Duruşu ve Mirası

Sırrı Süreyya Önder, siyasi kariyeri boyunca sosyalist değerler, Kürt meselesinde barışçıl çözüm, demokratikleşme ve toplumsal eşitlik için mücadele etti. Çözüm Süreci’nde oynadığı rol, hem destekçileri hem de eleştirmenleri tarafından sıkça tartışıldı. Önder, sert siyasi tartışmalarda dahi mizahı ve nezaketiyle öne çıktı. Cezaevi deneyimleri, sanatçı kimliği ve halkla kurduğu samimi bağ, onu Türk siyasetinin özgün figürlerinden biri haline getirdi.

Vefatı ve Sonrası

Önder, 3 Mayıs 2025’te tedavi gördüğü İstanbul Florence Nightingale Hastanesi’nde çoklu organ yetmezliği nedeniyle hayatını kaybetti. Vefatı, siyaset ve sanat dünyasında büyük bir yankı uyandırdı. TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş, CHP lideri Özgür Özel ve birçok siyasi isim, Önder’in barışçıl duruşunu ve siyasi nezaketini öven taziye mesajları yayımladı.

Sırrı Süreyya Önder, siyasi kariyeri boyunca hem mücadeleci kimliği hem de uzlaştırıcı tavrıyla Türkiye siyasetine damga vurmuş bir isim olarak hatırlanacak.